CIC Logo

Colourful Irish Phrases

By Micheál Ó Conghaile, Mercier Press

Reference: 9781781175552  

In the Irish language there are many phrases that when translated, word for word, sound different, unusual and sometimes even funny. This is an invaluable collection of phrases, some still used daily, others almost forgotten, that illustrate just how rich and lyrical Irish can be. 

Price: €5.00

Product Reviews

Gaeilge chroíúil na Gaeltachta, Pól Ó Muirí, The Irish Times, 4 June, 2018.

Seans, ar an gcéad amharc, nach dtabharfá aird mhór ar leabhar nua Mhichíl Uí Chonghaile, Colourful Irish Phrases (Mercier Press). Tá clúdach gairéadach greannmhar air le lucht an chúpla focal agus cuairteoirí a mhealladh.

Seans, dá réir sin, go mbeifeá den tuairim nach bhfuil rud ar bith ann duit. Ní bheadh an ceart agat. is fíor gur leabhar éadrom é - i ngach aon chiall den fhocal. Thiocfadh leat é a chur i do phóca agus ní chuirfidh a léamh stró ar dhuine ar bith.

Ní hionann sin agus a rá nach mbeadh tairbhe lena léamh. Tá cnuasach beag abairtí agus línte i nGaeilge ann, agus aistriúcháin Bhéarla in aice leo, a thugann léargas don fhoghlaimeoir agus don chainteoir líofa ar mheon na teanga.

Tá caibidil beaga ar mhaslaí (úsáideach i gcónaí), ar bhua na cainte, ar mhothúcháin, ar an ól, ar thréithe agus ar an tsaol laethúil, mar shampla.

Is fíor go bhfuil Gaeilge gháirsiúil ann nach bhfeicfeá ar chúrsa scoile - níl mise ag insint duit cad é a ba cheart duit a dhéanamh le do mhéar - ach tá línte eile ann nach gcuirfeadh dearg ar leiceann ar bith.

Aithneoidh léítheoirí mórán de na habairtí gan deacracht: "Íde na muc agus na madraí" nó "bhí an phraiseach ar fud na mias" nó "lig sé a chuid maidí le sruth".

Sa chás go bhfuil tú líofa, ní dhéanfaidh sé lá dochair duit athscrúdú a dhéanamh orthu. Leoga, seans go mbeidh rud inteacht le foghlaim agat. Chuala tú go mbeadh "Lá eile ag an bPaorach" gan amhras? Ach an raibh a fhios agat go raibh an Paorach céanna "was a famous 18th century highwayman who was active in the Waterford area..."

Thairis sin, tá réamhrá gairid scríofa ag Ó Conghaile ann, réamhrá ar cheart do gach aon duine a léámh. Scríóbhann Ó Conghaile faoina óige ar Inis Treabhair agus an dóigh ar tréigeadh an t-oileán diaidh ar ndiaidh: "So much dies with the death of island life. Even in the future, if other people go there, the chain or the link to the original inhabitants will be forever bronken..."